Diarreja dhe të vjellat te bebja: si ta mbroni nga dehidratimi
Sa zgjasin zakonisht, si ta mbani bebin të hidratuar, pse lëngjet dhe koka-kola nuk ndihmojnë dhe shenjat kur duhet mjeku ose urgjenca.
4 min lexim
Në këtë artikull
Diarreja dhe të vjellat te fëmijët vijnë shpesh nga një virus i zorrëve. Të vjellat zakonisht ndalen brenda 1 deri në 2 ditësh, dhe diarreja brenda 5 deri në 7 ditësh. Rreziku kryesor nuk është vetë diarreja, por humbja e lëngjeve, dehidratimi, që te bebet ndodh shpejt.
Ushqyerja vazhdon
- Gjiri ose biberoni vazhdojnë. Nëse bebja vjell, jepini sasi më të vogla, më shpesh.
- Formula me përqendrimin e zakonshëm. Mos e holloni më shumë se zakonisht.
- Bebet me formulë mund të marrin edhe gllënjka të vogla ujë midis ushqyerjeve. Uji duhet të jetë i sigurt; nëse uji i rubinetit nuk është i pijshëm, përdorni ujë të zier dhe të ftohur.
- Tretësira e rihidratimit nga farmacia ndihmon të zëvendësohen kripërat që humbasin. Pyesni farmacistin ose pediatrin si t’ia jepni bebes.
- Ushqimi i zakonshëm. Nëse bebja ha ushqime të forta, ofrojini kur ka oreks. Nuk ka nevojë për dietë të veçantë.
Këshillat që dëgjoni shpesh
“Jepi koka-kola pa gaz” ose “lëng frutash”. Pijet e gazuara dhe lëngjet e frutave e përkeqësojnë diarrenë, sepse kanë shumë sheqer. Ato nuk zëvendësojnë kripërat që humbasin.
“Ndërprite qumështin.” Gjiri dhe formula vazhdojnë. Ndërprerja e tyre e rrit rrezikun e dehidratimit.
“Jepi një ilaç që e ndal diarrenë.” Ilaçet që ndalin diarrenë nuk u jepen fëmijëve nën 12 vjeç. Aspirinë mos u jepni kurrë fëmijëve nën 16 vjeç.
Shenjat e dehidratimit
- më pak pelena të lagura se zakonisht
- gojë dhe buzë të thata
- qan pa lot
- sy të futur
- përgjumje e pazakontë ose nervozizëm
Shkoni te mjeku sot nëse
- bebja është nën 12 muaj dhe jeni e shqetësuar
- ka ndaluar së piri gji ose biberon
- ka shenja dehidratimi
- vjell vazhdimisht dhe nuk mban dot lëngje
- ka gjak në jashtëqitje
- diarreja zgjat më shumë se 7 ditë ose të vjellat më shumë se 2 ditë
Telefononi 127 ose shkoni në urgjencë nëse bebja
- vjell lëng të gjelbër, gjak ose diçka si llum kafeje
- mund të ketë gëlltitur diçka helmuese
- ka lëkurë, buzë ose gjuhë blu, gri, shumë të zbehtë ose me njolla
- merr frymë me vështirësi ose shumë shpejt
- është e hutuar, shumë e përgjumur ose nuk reagon si zakonisht
- ka qafë të ngurtë ose dhimbje të fortë barku
Që të mos e marrë gjithë shtëpia
-
1
Duart
Lani duart me sapun pas çdo ndërrimi pelene dhe para se të përgatisni ushqim.
-
2
Rrobat
Lani rrobat dhe çarçafët e ndotur veçmas, në temperaturë të lartë.
-
3
Asgjë e përbashkët
Mos ndani peshqirët, lugët dhe gotat.
-
4
Çerdhja
Mbajeni në shtëpi derisa të kenë kaluar të paktën 2 ditë pa diarre ose të vjella.
Pyetje të shpeshta
A duhet ta ndaloj gjidhënien kur bebja ka diarre?
A ndihmon koka-kola pa gaz?
Kur mund të kthehet në çerdhe?
Si e kuptoj që bebja është dehidratuar?
Burime të konsultuara
- NHS: Diarrhoea and vomiting
- OBSH: Diarrhoeal disease
Ky artikull është shkruar nga redaksia e mam.al dhe jep informacion të përgjithshëm. Nuk zëvendëson këshillën e pediatrit. Përmban informacion të sektorit publik të licencuar sipas Open Government Licence v3.0.