Kolikat dhe të qarat e bebes: si t’ia dilni
Pse qajnë bebet, çfarë janë kolikat, si ta qetësoni bebin dhe si të kujdeseni për veten kur të qarat nuk ndalen.
5 min lexim
Në këtë artikull
Të gjitha bebet qajnë, dhe në javët e para të qarat shtohen. Arrijnë kulmin rreth javës së 6-të, shpesh rreth 3 orë në ditë, dhe pakësohen deri në 3 ose 4 muaj. Rreth 1 nga 5 bebe ka kolika: të qara të forta, që nuk qetësohen, shpesh në mbrëmje, me këmbët e mbledhura dhe gazra. Kolikat zakonisht fillojnë në javën e 2-të deri në 4-t dhe kalojnë deri në 3 ose 4 muaj, rrallë deri në 6.
Kolikat nuk janë faji juaj dhe nuk do të thonë që nuk po e ushqeni ose nuk po e kuptoni bebin. Shkaku i saktë nuk dihet. Shpesh, sistemi nervor i bebes është ende i papjekur dhe e ka të vështirë të qetësohet vetë.
Para së gjithash, kontrolloni
- A ka uri? A ka pelenën të lagur?
- A ka shumë nxehtë ose shumë ftohtë?
- A është e lodhur nga shumë njerëz, zhurmë ose dritë?
- A ka nevojë të nxjerrë ajrin pas ushqyerjes?
Tregojini pediatrit për të qarat, që të sigurohet se nuk ka ndonjë arsye tjetër mjekësore.
Gjëra që shpesh ndihmojnë
-
1
Lëvizja
Ecni me bebin në krah ose në mbajtëse, lëkundeni lehtë, dilni me karrocë.
-
2
Zhurma e njëtrajtshme
Zhurma e ventilatorit, e fshesës elektrike ose një “shhh” i gjatë i kujtojnë bebes zhurmat në barkun e nënës.
-
3
Në bark mbi gjunjë
Shtrijeni bebin me bark mbi gjunjët tuaj dhe fërkojini shpinën. Nëse fle, vendoseni në krevat në shpinë.
-
4
Mbështjellja e lehtë
Mbështilleni me një pëlhurë të hollë, jo shumë fort te ijet, dhe mos e mbështillni më kur fillon të kthehet.
-
5
Banjë e ngrohtë
Një banjë e ngrohtë ose kontakti lëkurë me lëkurë qetësojnë shumë bebe.
-
6
Ushqyerja pa nxitim
Mos e ushqeni tepër. Nëse ushqeni me biberon, mbajeni bebin pak drejt dhe bëni pushime që të nxjerrë ajrin.
Çajrat dhe pikat
Çaji i kopërës, i kamomilit ose uji me sheqer jepen shpesh në familje. Para 6 muajsh bebja nuk ka nevojë për asnjë pije tjetër përveç qumështit, dhe këto çajra nuk është provuar që ndihmojnë. Edhe për pikat që shiten kundër kolikave, provat janë të pakta. Pyesni pediatrin para se t’i jepni bebes ndonjë gjë tjetër përveç qumështit.
Nëse ushqeni me gji, ndonjëherë pediatri mund t’ju këshillojë të hiqni për disa javë qumështin ose kafenë nga ushqimi juaj, një nga një. Mos e ndryshoni dietën ose formulën pa folur më parë me të.
Kur nuk mundeni më
Të qarat pa fund lodhin këdo. Nëse ndiheni e tensionuar ose e zemëruar:
- vendoseni bebin në shpinë, në krevatin e saj, dhe dilni nga dhoma për disa minuta
- merrni frymë thellë, pini një gotë ujë, telefononi dikë
- kërkojini partnerit, nënës ose një shoqeje të kujdeset për bebin për një orë
Mos e tundni kurrë një bebe, sado e lodhur të jeni. Tundja mund të shkaktojë dëmtime të rënda në tru, verbim ose vdekje. Tregojani këtë edhe kujtdo që kujdeset për bebin.
Nëse lodhja dhe trishtimi nuk largohen, lexoni edhe për depresionin pas lindjes.
Kur të telefononi mjekun
- bebja qan ndryshe nga zakonisht, me zë shumë të hollë ose si rënkim
- ka temperaturë, villë shpesh, ka diarre ose gjak në jashtëqitje
- nuk pi, ose lag më pak pelena
- nuk shton në peshë
- të qarat vazhdojnë pas 4 muajsh
Pyetje të shpeshta
Kur fillojnë dhe kur kalojnë kolikat?
A ndihmon çaji i kopërës për kolikat?
A e llastoj bebin nëse e marr në krah sa herë qan?
Burime të konsultuara
- AAP, HealthyChildren.org: Colic relief tips for parents
- NHS: Colic
Ky artikull është shkruar nga redaksia e mam.al dhe jep informacion të përgjithshëm. Nuk zëvendëson këshillën e mjekut ose të pediatrit. Përmban informacion të sektorit publik të licencuar sipas Open Government Licence v3.0.